O‘zbekiston 2035-yilga borib 170 mlrd kVt/soat elektr energiyasi ishlab chiqarishni rejalashtirmoqda. So‘nggi sakkiz yilda mamlakat energiya tizimi barqaror o‘sishni namoyish etdi.
Agar 2016-yilda yillik elektr energiyasi ishlab chiqarish hajmi 60 mlrd kVt/soatdan oshmagan bo‘lsa, 2024–2025-yillarga kelib bu ko‘rsatkich 85 mlrd kVt/soatga yaqinlashdi. Rasmiy rejalariga ko‘ra, 2030-yilga borib ishlab chiqarish 140 mlrd kVt/soatga, 2035-yilga kelib esa 170 mlrd kVt/soatga yetkazilishi ko‘zda tutilgan.
Energiya iste’molining oshishiga aholining ko‘payishi asosiy omil bo‘lib qolmoqda. Prognozlarga ko‘ra, O‘zbekiston aholisi 2050-yilga borib 52–55 million nafarga yetishi mumkin. Shu bilan birga, iste’mol tuzilmasi ham o‘zgarmoqda. Sanoatni elektrlashtirish, energiya talabchan tarmoqlarning rivojlanishi, ma’lumotlar markazlari, transport va shahar infratuzilmasi yuklamani keskin oshirmoqda.
Ushbu sharoitda issiqlik elektr stansiyalariga tayangan an’anaviy model yetarli bo‘lmay qolmoqda. Global energetika tizimi qayta tiklanuvchi manbalarga o‘tmoqda. Xalqaro prognozlarga ko‘ra, kelajakda quyosh va shamol energetikasi bir necha barobar oshadi, biroq bunday manbalar barqaror ishlashi uchun zaxira va balanslovchi quvvatlar zarur bo‘ladi.
Shu sababli O‘zbekistonda 2035-yilgacha qariyb 5 ming MVt gidroakkumulyator quvvatlari va 4 ming MVt energiya saqlash tizimlarini ishga tushirish rejalashtirilgan. Bu loyihalar elektr ta’minotidagi uzilishlarning oldini olish va yuklama cho‘qqilarini qoplashga xizmat qiladi.
Kelajak energetika tizimining muhim qismi sifatida atom energetikasiga ham alohida e’tibor qaratilmoqda. Rejalarga ko‘ra, 2035-yilga borib quvvati 2100 MVt bo‘lgan atom elektr stansiyasi ishga tushiriladi va yiliga 15 mlrd kVt/soat elektr energiyasi ishlab chiqariladi. Uzoq muddatli istiqbolda atom energetikasi quvvati 8–10 GVtgacha yetishi mumkin.
Atom energetikasi qayta tiklanuvchi manbalarga muqobil emas, balki ularni to‘ldiruvchi barqaror manba sifatida ko‘rilmoqda. Bu esa energiya tizimining ishonchliligini ta’minlash va sanoat rivoji uchun zarur sharoit yaratadi.
Qaynoq24.uz elektr energetikasi tizimida texnologik buzilishlarni tekshirish tartibi belgilangani haqida yozgan edi.
